Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump’ın son icraatları, küresel pazarları ve varlık değerlerini ciddi şekilde etkilemeye devam ediyor. Geçtiğimiz hafta, ABD Yüksek Mahkemesi, Trump’ın “acil durum” kapsamında uyguladığı gümrük vergilerinin yasalara aykırı olduğuna hükmetmişti. Mahkeme, tarifelere dayanak gösterilen Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’nın (IEEPA) başkana ek vergi uygulama yetkisi tanımadığına karar vermişti. Ancak bu karara rağmen Trump, önce tüm ülkelere yüzde 10 oranında küresel gümrük vergisi getirme kararını onaylamış, ardından bu oranı yüzde 10’dan yüzde 15’e yükselteceğini duyurmuştu. Bu gelişme, uluslararası ticarette yeni bir belirsizlik ortamı yaratırken, ABD-İran arasındaki gerilimin her an tırmanabileceği yönündeki kaygılarla birleşerek dünya piyasalarını derinden sarstı. Trump yönetimi ile Yüksek Mahkeme arasındaki bu çelişkili adımlar, Amerikan dolarının değer kaybetmesine yol açtı.
Trump Yönetimi ve Yüksek Mahkeme Çekişmesi
BNP Paribas Asset Management’ın Japonya dışı Asya bölgesi yatırım direktörü Ecaterina Bigos, İngiliz Financial Times’a yaptığı açıklamada, “Piyasa, gümrük vergilerinin nihai olarak nereye varacağını öngöremediği için bu belirsizliği fiyatlıyor,” ifadelerini kullandı.
Dolar Zayıflarken Altın Parladı
Dolar endeksi, geçen haftayı yüzde 0.1’lik bir düşüşle 97.8 puan seviyesinde kapatırken, yeni haftaya da dün itibarıyla yüzde 0.3’lük bir azalışla 97.5 puandan start verdi. Altın fiyatları ise, hem zayıflayan doların etkisiyle hem de ABD-İran arasındaki gerilimin tırmanması endişeleriyle güç buldu. Dün sabah saatlerinde yüzde 1.2 oranında değer kazanarak 5 bin 160 dolara çıkan ons altın, gün içerisinde 5 bin 186,95 dolara kadar yükseldi. Kapalıçarşı’da geçtiğimiz hafta 7 bin 300 TL bandında işlem gören gram altın, dün gün içinde kısa süreliğine 7 bin 500 lirayı geçse de, kapanışa doğru 7 bin 400 lira seviyelerinde denge buldu.
Borsalar, Tahviller ve Kripto Varlıklar da Etkilendi
Bu gelişmelerin etkisi sadece dolar ve altınla sınırlı kalmadı; kripto para birimlerinden borsalara kadar geniş bir yelpazedeki tüm varlık fiyatları da etkilendi. ABD Yüksek Mahkemesi’nin Trump’ın gümrük vergisi kararlarını iptal etmesi, Wall Street hisselerinde büyük dalgalanmalara neden oldu. Bu kararın yol açtığı politik belirsizlik, doların yanı sıra tahvil piyasalarında da değer kayıplarını beraberinde getirdi. Özellikle ABD’deki tarife kararı sonrasında kripto para piyasalarında da belirgin ve sert dalgalanmalar yaşandı. Piyasanın önde gelen kripto varlığı Bitcoin, 67 bin 600 dolardan 64 bin 416 dolara gerileyerek ciddi bir düşüş kaydetti. Bu ani fiyat hareketinin kısa bir zaman diliminde meydana gelmesi, satış baskısının yoğunluğunu ve kaldıraçlı pozisyonların üzerindeki etkiyi artırdı. Bitcoin’deki bu düşüşle birlikte diğer kripto varlıklar da değer kaybederek genel piyasada bir gerileme yaşandı. Hafta sonu 1.992 ile 1.939 dolar bandında seyreden Ethereum ise, 1.900 dolar seviyesinin altına inerek teknik görünümündeki kırılganlığı pekiştirdi. Ethereum dün, 1.878 dolardan işlem gördü.
Kripto Piyasasında Dev Tasfiyeler
Yerel kripto para borsası CoinTR tarafından yayımlanan bilgi notunda belirtildiğine göre, küresel ticarette artan belirsizliklerin tetiklediği kripto piyasasındaki hızlı geri çekilme, vadeli işlemler tarafında geniş çaplı tasfiyelere neden oldu. Coinglass verilerini içeren bu notta, dün sabah itibarıyla son 24 saatlik süre içinde 137 bin 896 yatırımcının tasfiye edildiği ve toplam tasfiye miktarının 478,40 milyon dolara ulaştığı bildirildi. “Tasfiye” terimi, aynı zamanda “likidasyon” olarak da bilinir ve bir yatırımcının kaldıraçlı pozisyonlarının otomatik olarak kapatılması durumunu ifade eder.
Özetle, Başkan Trump ile ABD Yüksek Mahkemesi arasındaki tarife çekişmeleri, küresel ticaret arenasındaki belirsizliği daha da derinleştirdi. Bu artan belirsizlik ve ABD-İran arasındaki gerilim, altından kripto varlıklara ve borsa endekslerine kadar tüm finansal piyasaları etkisi altına aldı. Yaşanan gelişmeler, kripto para birimlerinde keskin düşüşlere yol açarken, piyasada toplamda 478,40 milyon dolarlık büyük çaplı tasfiyelere sebebiyet verdi. Aynı zamanda, zayıflayan Amerikan doları ve yükselen risk algısı, ons altını 5 bin 186 dolar seviyesine, gram altını ise yeniden 7 bin 500 TL bandına taşıdı.