Yeni bir düzenleme ile birlikte trafik cezalarında önemli artışlar yapıldı. Bu güncellemeler kapsamında, trafikte agresif sürüş, çakar kullanımı, sahte plaka takma, ehliyetsiz araç kullanma ve sosyal medyada kural ihlallerini övme gibi eylemlere yönelik daha sert yaptırımlar yürürlüğe girdi.
Trafik Denetiminde Yeni Yetkiler ve Zorunluluklar
Yapılan kanuni düzenlemeye göre, otoyollardan sorumlu trafik zabıtaları, İçişleri Bakanı’nın onayıyla ve görevli oldukları alanla sınırlı kalmak kaydıyla genel zabıta olarak da görevlendirilebilecek. Trafik zabıtalarının yetersiz kaldığı veya hiç bulunmadığı bölgelerde, genel zabıta ekipleri ilgili mevzuatta belirtilen usullere uygun olarak trafiği düzenleme ve trafik suçlarına müdahale etme yetkisine sahip olacak.
Araç Tescil İşlemlerinde Güncellemeler
Elektronik ortamda tescili mümkün olan araçların, satış tarihini takip eden 3 iş günü içinde tescil edilmesi zorunlu hale getirildi. Araç sahiplerinin vefatı durumunda ise, mirasçıların vefat tarihinden itibaren 90 gün içinde gerekli belgeleri sunarak ilgili tescil kuruluşuna başvurup araçların adlarına tescil edilmesini sağlamaları gerekiyor. Bu tescil işlemleri, vefat tarihi esas alınarak yapılacak. Mirasçılar adına tescil edilmeden bu araçların trafiğe çıkarılması halinde, sürücüye 3.000 TL idari para cezası uygulanacak ve araçlar, mirasçılar adına tescil edilene kadar trafikten men edilecek.
Plaka ve Tescil Konularında Ağır Cezalar
Tescil belgesi ve plakası olmadan trafiğe çıkan sürücülere uygulanan idari para cezası 46.000 TL’ye yükseltildi. Benzer şekilde, hurdaya ayrılmış araçları kullanan sürücülere de 46.000 TL idari para cezası kesilecek. Tespit edilen aykırılıklar nedeniyle trafikten çekilen araçların, çekme tarihinden itibaren trafik tescil kaydı açılacak ve ilgili vergi dairesine bildirimde bulunulacak.
Plaka Kurallarına Aykırılıklar
Yönetmelikte belirtilen standartlara uymayan veya öngörülen sayıda plaka takmayan sürücülere 4.000 TL idari para cezası verilecek ve araçlar plakaları düzeltilene kadar trafikten men edilecek. Bilerek plakasını okunamaz hale getiren veya farklı okunmasına neden olan sürücüler 140.000 TL idari para cezasıyla karşılaşacak ve araçları 30 gün trafikten men edilecek. Bu tür bir ihlalin son bir yıl içinde iki veya daha fazla kez tekrarlanması durumunda, her bir ihlal için 280.000 TL idari para cezası uygulanacak ve araçlar 60 gün süreyle trafikten men edilebilecek.
Plakasız Araç Kullanımı ve Sahte Plaka Uygulamaları
Tescilli aracını plakasız kullanan sürücülere 46.000 TL idari para cezası kesilecek, ehliyetleri 30 gün süreyle alınacak ve araçları 30 gün trafikten men edilecek. Son bir yıl içinde iki veya daha fazla kez plakasız araç kullanan sürücülere her bir ihlal için 140.000 TL idari para cezası uygulanacak, ehliyetleri 60 gün süreyle geri alınacak ve araçları 60 gün süreyle trafikten men edilecek. Başka bir araca ait, geçici, basımı yetkili kuruluşça verilmeyen, tescil kaydı olmayan veya sahte plaka takan veya kullananlara 140.000 TL idari para cezası uygulanacak, ehliyetleri 30 gün süreyle geri alınacak ve araçları 30 gün trafikten men edilecek. Bu durumun son bir yıl içinde iki veya daha fazla kez tekrarı halinde, her ihlal için 280.000 TL idari para cezası uygulanacak, ehliyetler 60 gün süreyle geri alınacak ve araçlar 60 gün trafikten men edilecek. Ayrıca, bu kişiler “Resmi belgede sahtecilik” suçundan Türk Ceza Kanunu’na göre cezalandırılacak. Menedilen araçlar, plakaları uygun hale getirilmeden teslim edilmeyecek.
İşletici ve Sürücü Sorumlulukları
Araç işletenleri veya sahipleri, araç tescil belgesi ve plakalarının uygun durumda bulundurulması ve aracın belirtilen kurallara uygun olarak kullanılması için gerekli önlemleri almakla yükümlü olacak. Sürücü belgesi geri alma işlemleri yetkili görevliler tarafından yürütülecek. Geri alınan ehliyetlerin iadesi için, Kanun kapsamında kesilen idari para cezalarının tamamının ödenmiş olması şartı aranacak.
Geçici Belge ve Plakaların Usulsüz Kullanımı
Geçici trafik belgesi ve geçici tescil plakasını usulsüz kullanan sürücülere 46.000 TL idari para cezası uygulanacak. Trafik zabıtasınca bu belge ve plakalar iptal edilecek ve araçlar 30 gün süreyle trafikten men edilecek. Son bir yıl içinde bu hükme iki veya daha fazla kez uymayan sürücülere her seferinde 140.000 TL idari para cezası uygulanacak ve araçlar 60 gün süreyle trafikten men edilecek.
Takograf ve Ekipman Zorunlulukları
Belirli cins, özellik ve kullanım amacına sahip araçlarda, yönetmelikte belirtilen gereçlerin bulunması zorunlu olacak. Özellikle 3.500 kilogramın üzerindeki yük taşıyan motorlu taşıtlar ile 17’den fazla oturma yeri olan yolcu taşımacılığı yapan araçlarda takograf, taksi hizmeti veren otomobillerde taksimetre ve tüm ilgili araçlarda hız sınırlayıcı bulundurulması, çalışır durumda olması ve kullanılması mecburi tutuldu. Ancak, Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten önce üretilmiş ve hizmetleri bakımından muafiyet tanınan taşıtlarda takograf bulundurma zorunluluğu aranmayacak.
Takograf, Taksimetre ve Hız Sınırlayıcı Kullanım Kuralları
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nca belirlenenler dışındaki takograf, taksimetre ve hız sınırlayıcılarının kullanılması yasak olacak. Bu cihazlara müdahale ederek yanlış veri üretilmesine neden olmak veya bu durumda olan cihazları kullanmak da yasaklandı. Takograf bulundurmakla yükümlü araç sürücülerinin, kendi takograf sürücü kartlarını kullanmaları veya bozuk, geçersiz ya da başkasına ait kartları takografa takarak araç kullanmaları yasaklandı. Sürücü kartı sahipleri, kartlarının başkaları tarafından kullanılmaması için gerekli önlemleri almakla yükümlü olacak. Araç işletenleri, takograf, taksimetre ve hız sınırlayıcının bulundurulması, çalışır durumda olması ve sürücülerin kurallara uyması konusunda gerekli tedbirleri almakla ve denetimini yapmakla sorumlu tutulacak.
Ekipman Eksikliği ve Usulsüz Kullanım Cezaları
Nitelik ve nicelikleri yönetmelikte belirtilen gereçleri araçlarında bulundurmayan sürücülere 1.000 TL idari para cezası uygulanacak. Takograf ve hız sınırlayıcı bulundurmayan ve kullanmayanlara ise 75.000 TL idari para cezası kesilecek. Taksi hizmeti veren otomobillerde taksimetre bulundurmayan ve kullanmayan sürücülere 46.000 TL idari para cezası uygulanacak.
Takograf Kayıtlarının Denetimi ve Yönetmelik Detayları
Trafik zabıtası, taşıtlara ait takograf kayıtlarını veri tabanı üzerinden denetleyebilecek ve tespit edilen ihlaller için idari para cezası uygulayabilecek. Takograf bulundurulması ve kullanımı, cihaz ayarları, kalibrasyon, kayıtların saklanması, taşıt kullanma ve dinlenme süreleri, sürücü ve işletenlerin sorumlulukları gibi detaylar, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın görüşleri alınarak, İçişleri Bakanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından düzenlemenin yayımı tarihinden itibaren 1 yıl içinde çıkarılacak müşterek bir yönetmelikle belirlenecek.
Usul ve esasları yönetmelikte belirlenen takograf kullanımına uymayanlara 3.000 TL, cihaz ayarları ve kalibrasyonuna uymayanlara ise 10.000 TL idari para cezası kesilecek.
