Orta Doğu’daki ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla ortaya çıkan karışıklıkların Türk Lirası üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak amacıyla rezervlerini kullanan Merkez Bankası, ateşkesin ve müzakerelerin başlamasıyla yeniden rezerv biriktirmeye başladı. Son iki hafta içinde döviz alımına yönelen Merkez Bankası’nın 22 Nisan’daki Para Politikası Kurulu toplantısında, savaş süresince 3 puana yaklaşan faiz artışı beklentisi de pas geçildi. PPK’nın, yüzde 37 olan politika faizini mart ayından sonra nisan toplantısında da sabit tutması bekleniyor.
Rezervlerdeki Değişim
Merkez Bankası, savaşın patlak vermesiyle birlikte QNB ekonomistlerinin verilerine göre, 27 Şubat – 3 Nisan tarihleri arasında yaklaşık 49 milyar dolar net döviz satışı gerçekleştirdi. Bu süreçte, yabancı yatırımcıların TL cinsinden varlık portföylerinde yaklaşık 37 milyar dolarlık bir düşüş, para piyasası fonlarından ise yaklaşık 8 milyar dolar çıkış yaşandı. Yurtiçi yerleşiklerin yabancı para mevduatlarında ise 5 milyar dolarlık bir artış kaydedildi. Ateşkesin ilan edildiği 10 Nisan ile sona eren haftada Merkez Bankası 12 milyar dolar net döviz alımı gerçekleştirdi. QNB ekonomistleri, bu durumun 10 Nisan haftasında yabancı yatırımcıların TL varlıklarına yaptıkları yaklaşık 7 milyar dolarlık girişle, para piyasası fonlarındaki yaklaşık 2 milyar dolarlık artış ve yurtiçi yerleşiklerin yabancı para mevduatlarında 1 milyar dolarlık düşüşle bağlantılı olduğunu belirtti. Geçen haftanın ilk üç iş gününde de Merkez Bankası’nın bilançosundan 8 milyar dolar döviz alımı yapıldığı tespit edildi. Böylece, 10 Nisan haftası ile geçen haftanın ilk üç günündeki döviz alımı toplamda 20 milyar dolara ulaştı.
Rezervlerin Artışı
Merkez Bankası’nın haftalık para ve banka verileri, rezervlerin 10 Nisan haftasında yükseldiğini ortaya koydu. Ateşkes kararının açıklandığı hafta TCMB’nin toplam rezervleri, bir önceki haftaya göre 9 milyar 270 milyon dolar artarak 170 milyar 915 milyon dolara yükseldi. TCMB’nin net uluslararası rezervleri ise 10 Nisan itibarıyla 9.9 milyar dolar artış göstererek 55 milyar 591 milyon dolara ulaştı. Swap hariç rezervler 3 Nisan haftasında 18.4 milyar dolar olurken, 10 Nisan haftasında 32.2 milyar dolara çıktı. Rezervlerdeki bu artış eğilimi, Para Politikası Kurulu toplantı fiyatlamalarında da savaş dönemine göre net bir değişiklik yarattı. Ekonomistler, rezervlerdeki iyileşmenin PPK’da pas geçme olasılığını artırdığını belirtirken, TCMB Başkan Yardımcısı Hatice Karahan ise temkinli ve veri odaklı kararlar almaya devam edeceklerini açıkladı.
Ekonomistlerin Tahminleri
Matriks Haber’e katılan 28 ekonomistten 16’sı, politika faizinin sabit tutulacağı tahmininde bulundu. 12 ekonomist ise bu ay 300 baz puanlık bir faiz artışı beklediklerini dile getirdi. Ankete göre, çarşamba günkü toplantıya ilişkin politika faizi medyan tahmini yüzde 37 olurken, ortalama tahmin yaklaşık yüzde 38,25 seviyesinde gerçekleşti. En yüksek beklenti yüzde 40, en düşük beklenti ise yüzde 37 olarak belirlendi. Ayrıca, borç alma ve borç verme faizlerinde 300 baz puanlık bir artış kararı alınacağı ve yüzde 38,50 ile yüzde 43 aralığına yükselebileceği öngörülüyor.
Enflasyon Beklentileri
Gedik Yatırım ekonomistleri, brent petrolün nisan-aralık döneminde ortalama 80 dolar olacağı varsayımıyla, TÜFE enflasyonunun ağustos-eylül aylarına kadar yüzde 30’un üzerinde kalacağını ve yılı yüzde 29 ile kapatacağını öngördü. Önceki tahminleri ise yılın tamamlanmasının yüzde 25 enflasyon ile olacağı yönündeydi. Gedik Yatırım ekonomistleri, bu enflasyon profilinin altında Merkez Bankası’nın haziran-temmuz dönemine kadar fonlamayı gecelik faiz kanalıyla ve mevcut faiz oranlarıyla sürdürme eğiliminde olabileceğini düşündüklerini belirtti. Ancak rezervlerin durumuna göre 150-300 baz puan arasında bir faiz artışının da gündeme gelebileceği ifade edildi. Yıl sonu politika faizi beklentisi ise yüzde 34,5–35,0 seviyesinde oluştu.
Mart ayında eşel-mobil sisteminin hayata geçmesinin, mart ayı enflasyonuna yaklaşık yüzde 0,35-0,40 puanlık doğrudan etki sağladığını vurgulayan Gedik Yatırım ekonomistlerine göre, akaryakıtla birlikte ayın başındaki doğalgaz ve enerji fiyat artışlarının enflasyon üzerindeki dolaylı etkileri nisandan itibaren daha belirgin hale gelecektir. Gelecek dönemde, emtia fiyatlarının seyri, özellikle gıda, enerji ve hizmet enflasyonu üzerinden manşet TÜFE enflasyonunun temel belirleyicisi olacağı analiz edilmiştir. ABD (İsrail) ile İran arasında kısa sürede bir ateşkes sağlansa da, enerji tesislerindeki hasarlar nedeniyle doğalgaz fiyatlarının eski seviyelerine dönmesinin uzun bir süre alabileceği ihtimali, enflasyon görünümünü olumsuz etkileyebilir. Emtia arzının kademeli olarak normale dönmesi ve fiyatların düşmesi durumunda, Gedik Yatırım ekonomistleri, fonlamanın yaz aylarından itibaren yavaş yavaş haftalık repoya kaydırılmasının ve eylül-ekim döneminde sınırlı faiz indirimlerinin uygulanmasının mümkün olabileceğini vurguladı.
Alım 20 milyar dolara yaklaştı
Swap hariç 32.2 milyar dolar
Gecelikten fonlamaya devam
Eylül toplantısına kadar indirim zor
